Vai trò của Giám mục trong đời sống của Hội Thánh

VAI TRÒ CỦA GIÁM MỤC TRONG ĐỜI SỐNG CỦA HỘI THÁNH

Từ giám mục gắn liền với từ episcopus, một từ có nguồn gốc sâu xa từ trong Tân Ước có nghĩa là “người giám sát”. Vai trò quan trọng của giám mục được ghi chép rõ ràng trong Tân Ước và trong các văn phẩm của thời kì đầu tiên sau các Tông đồ. Các giám mục nằm trong dòng kế thừa tông đồ liên tục. Chúa Thánh Thần, được ban xuống trên các Tông đồ ngày lễ Ngũ Tuần, được thông ban cho các người kế nhiệm các ngài cho đến ngày nay bởi sự đặt tay trong nghi thức phong chức giám mục (x. GLHTCG, 1556).

Giám mục được tuyển chọn từ hàng ngũ các linh mục (hay kì mục/presbyters), và bởi sự thánh hiến giám mục qua bí tích Truyền Chức Thánh sự viên mãn của chức tư tế được thông ban cho ngài. Các giám mục “một cách trổi vượt và có thể thấy được, đảm nhận các vai trò của chính Đức Kitô là Thầy, Mục tử, và Thượng tế, và hành động trong cương vị của Người” (GLHTCG, 1558). Mỗi Giám mục có trách nhiệm chăm sóc mục vụ giáo phận đã được trao phó cho mình, nhưng ngài cũng được mời gọi tham gia vào giám mục đoàn để có thể diễn tả “sự quan tâm đến tất cả các Giáo Hội” (GLHTCG, 1560). Sự can thiệp của Đức Giáo hoàng, Giám mục Rôma, là thiết yếu cho việc tấn phong hợp pháp một giám mục mới. Trên thực tế, sắc lệnh bằng văn bản của Đức Giáo hoàng được trình bày cho tất cả mọi người trong nghi thức tấn phong giám mục, chứng minh mối liên hệ của vị Giám mục sắp được tấn phong với Hội Thánh hoàn vũ thông qua Giám mục Rôma (GLGHCG, 1559).

Giám mục của một giáo phận (hay Tổng Giám mục của một tổng giáo phận) giám sát đời sống của Hội Thánh địa phương, đặc biệt bảo đảm có giáo huấn chính thực trung thành với Hội Thánh, bổ nhiệm linh mục và phó tế cho các giáo xứ, và cử hành bí tích Thêm Sức. Giám mục quản lí các tài sản thiêng liêng và vật chất của Hội Thánh, và bảo vệ nhu cầu của người nghèo và nhhững người kém may mắn. Trong các nghi lễ phụng vụ tại giáo phận của mình, Giám mục mang gậy mục tử hình thức như gậy của người chăn chiên, biểu trưng cho vai trò của ngài như vị mục tử cao nhất của Hội Thánh địa phương. Ngài cũng thường chủ sự một trong các nghi thức khai tâm Kitô giáo, nghi thức Tuyển chọn và Kêu gọi Hoán cải liên tục.

✠ ĐGM. Louis Nguyễn Anh Tuấn